Warren Buffett nghỉ hưu: Nhìn lại những sai lầm hiếm hoi trong sự nghiệp của “nhà tiên tri xứ Omaha”

Warren Buffett chính thức rời vị trí CEO của Berkshire Hathaway sau 60 năm lãnh đạo gần như không tì vết. Sự kiên nhẫn, khả năng quan sát và nhạy bén đã giúp ông trở thành một trong những nhà đầu tư hiệu quả nhất mọi thời đại, đồng thời là một trong những người giàu nhất thế giới. Tuy nhiên, thị trường tài chính luôn ẩn chứa những biến động khó lường, và ngay cả Buffett cũng không tránh khỏi những lần mắc sai lầm.

Buffett bắt đầu đầu tư từ năm 11 tuổi, vào năm 1942, trong bối cảnh Chiến tranh Thế giới thứ hai. Sau này, ông nổi tiếng là nhà đầu tư biết cách sinh lời khi thị trường đi xuống. Đáng chú ý, Berkshire Hathaway vẫn ghi nhận lợi nhuận trong thời kỳ hỗn loạn của các biện pháp thuế quan dưới thời Tổng thống Trump, khi nhiều tập đoàn lớn như S&P 500 đều giảm điểm.

Là người kiên định với nguyên tắc đầu tư giá trị, Buffett từng khuyến nghị: “Hãy sợ hãi khi người khác tham lam và hãy tham lam khi người khác sợ hãi.” Ông cho rằng không nên cố gắng dự đoán thời điểm thị trường. Thay vào đó, phương pháp của ông là mua cổ phiếu của doanh nghiệp tốt và kiên nhẫn chờ đợi kết quả.

“Tôi chưa bao giờ có ý kiến về thị trường bởi vì nó chẳng mang lại điều gì tốt đẹp, thậm chí còn có thể ảnh hưởng đến những nhận định đúng đắn mà chúng tôi có. Nếu chúng tôi tin rằng một doanh nghiệp hấp dẫn, sẽ rất ngớ ngẩn nếu không hành động chỉ vì lo lắng về thị trường. Nếu bạn đúng về doanh nghiệp, cuối cùng bạn sẽ thành công.”

Buffett trở thành Chủ tịch kiêm CEO của Berkshire Hathaway từ năm 1970. Ở tuổi 94, ông cho biết gần đây trí nhớ không còn như trước và quyết định rời khỏi vị trí lãnh đạo. Cộng đồng tiền mã hóa lâu nay đều biết đến quan điểm tiêu cực của Buffett về lĩnh vực này. Liệu đây có phải là một trong những sai lầm của ông?

Những sai lầm lớn nhất trong sự nghiệp đầu tư của Warren Buffett

“Cổ phiếu ngu ngốc nhất tôi từng mua”

Năm 2010, Buffett kể lại câu chuyện về khoản đầu tư “ngu ngốc nhất” trong sự nghiệp: mua phần lớn cổ phần của Berkshire Hathaway năm 1964. Theo ông, quyết định này xuất phát từ sự tức giận với chủ cũ Seabury Stanton, người đã không giữ lời hứa về giá mua lại cổ phiếu. Khi đó, Berkshire Hathaway là một công ty dệt may đang trên đà suy giảm, liên tục đóng cửa các nhà máy. Buffett bắt đầu mua cổ phiếu của công ty từ năm 1962 với hy vọng bán lại khi giá lên.

Năm 1964, Stanton đề nghị mua lại cổ phần của Buffett với giá 11,5 USD/cổ phiếu. Tuy nhiên, khi nhận được văn bản chính thức, giá bị giảm xuống còn 11⅜ USD. Điều này khiến Buffett tức giận, tiếp tục mua thêm cổ phiếu để giành quyền kiểm soát và sa thải Stanton. Ông cho rằng đây là quyết định đầu tư dựa trên cảm xúc hiếm hoi và đã khiến ông mất đi cơ hội kiếm thêm 100 tỷ USD nếu đầu tư vào lĩnh vực bảo hiểm thay vì dệt may.

• Cảm xúc là kẻ thù của nhà đầu tư: Buffett từng có kế hoạch bán cổ phiếu Berkshire Hathaway, nhưng vì tức giận, ông lại mua thêm và phải gánh vác những khó khăn của công ty.
• Luôn cân nhắc các khả năng: Dù Berkshire Hathaway đã tạo ra 277 tỷ USD, Buffett tin rằng ông có thể làm tốt hơn nếu hành động lý trí hơn.

Sai lầm khiến Buffett tránh xa ngành xăng dầu suốt 66 năm

Năm 1951, khi mới 21 tuổi, Buffett mất 20% tài sản ròng vì đầu tư thất bại vào trạm xăng Sinclair tại quê nhà Omaha, Nebraska. Số tiền ông bỏ ra là 2.000 USD trong tổng số 10.000 USD khi đó. Sinclair không có lợi thế cạnh tranh so với đối thủ Texaco. Dù đã nỗ lực cải thiện kinh doanh, kể cả làm việc cuối tuần tại quầy, kết quả vẫn không khả quan.

Tính theo giá trị hiện tại, mất 20% tài sản ròng tương đương 31,6 tỷ USD. Sau thất bại này, Buffett không đầu tư vào ngành xăng dầu cho đến năm 2017, khi Berkshire Hathaway mua cổ phần tại Pilot Flying J – một tập đoàn dẫn đầu về trạm dừng chân và dịch vụ vận tải. Sau đó, Berkshire Hathaway đã sở hữu toàn bộ công ty này.

• Bài học lớn: Không nên đầu tư vào doanh nghiệp không có lợi thế cạnh tranh, dù đó là doanh nghiệp địa phương quen thuộc.
• Đừng để quá khứ kìm hãm tương lai: Dù từng thất bại, Buffett vẫn sẵn sàng đầu tư lớn khi tìm thấy cơ hội phù hợp trong lĩnh vực tương tự.

Một sai lầm tương tự là thương vụ mua lại Dexter Shoes năm 1993. Công ty này từng có lợi thế cạnh tranh nhưng nhanh chóng đánh mất, khiến cổ đông Berkshire Hathaway thiệt hại 3,5 tỷ USD.

Cái giá của việc từ chối dự đoán thị trường

Buffett luôn tin rằng không thể dự đoán thị trường. Khi cảm thấy ConocoPhillips đang phát triển tốt, ông đã đầu tư mạnh. Tuy nhiên, khi giá dầu giảm sâu, Buffett phải thừa nhận khoản lỗ hàng tỷ USD – mức lỗ lớn nhất trong hai thập kỷ. Ông cho rằng việc đầu tư vào công ty năng lượng khi giá dầu đang ở đỉnh là một sai lầm.

Bài học rút ra: Doanh nghiệp năng lượng có thể sinh lời lớn khi giá dầu tăng, nhưng không có gì đảm bảo khi giá giảm.

Tiền mã hóa

Buffett từng tiếc nuối vì đầu tư vào Amazon quá muộn và bỏ lỡ cơ hội với Google. Liệu ông có lặp lại sai lầm này với Bitcoin và thị trường tiền mã hóa?

Buffett nổi tiếng với quan điểm hoài nghi về tiền mã hóa. Năm 2018, ông gọi tiền mã hóa là “có thể là thuốc độc chuột bình phương” và khẳng định Berkshire Hathaway sẽ không bao giờ nắm giữ tài sản này. Tuy nhiên, vào thập niên 2020, Berkshire Hathaway đã đầu tư 750 triệu USD vào Nu Holdings – nền tảng ngân hàng số lớn nhất Brazil, cung cấp dịch vụ tiền mã hóa.

Năm 2022, Buffett từng phát biểu: “Nếu bạn nói rằng bạn sở hữu toàn bộ bitcoin trên thế giới và đề nghị bán cho tôi với giá 25 USD, tôi cũng sẽ không mua vì tôi chẳng biết làm gì với nó. Tôi sẽ phải bán lại cho bạn theo cách này hay cách khác. Nó sẽ chẳng tạo ra giá trị gì.”

Thời gian sẽ trả lời ai đúng, ai sai.

Lưu ý: Bài viết không phải là khuyến nghị đầu tư. Nội dung chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và giáo dục tài chính.