Vì sao đồng rúp Nga tăng giá mạnh nhất thế giới năm nay? Qua Rừng Bốc phét giải ngố tài chính vỉa hè

Xin chào bà con, lại là Qua Rừng Bốc phét – chuyên gia ngồi quán cóc, chém gió tài chính toàn cầu đây! Hôm nay, Qua sẽ kể cho các bác nghe chuyện đồng rúp Nga – cái đồng tiền tưởng “xỉu ngang” mà năm nay lại hóa siêu nhân, tăng giá mạnh nhất thế giới. Nghe có thấy vô lý không? Nhưng mà lại rất thuyết phục đấy nhé!

Chuyện gì đang xảy ra với đồng rúp?

Trong khi xung đột Nga – Ukraine vẫn căng như dây đàn, giá dầu thì rớt, phương Tây cứ trừng phạt Nga tới tấp, ai cũng nghĩ đồng rúp sẽ “đi bán muối”. Thế mà năm nay, nó lại tăng hơn 40% từ đầu năm, trở thành đồng tiền tăng mạnh nhất thế giới (theo Bank of America). Quá là cú lội ngược dòng ngoạn mục!

Rúp tăng giá nhờ đâu?

• Thắt chặt tiền tệ, kiểm soát vốn kiểu “đặc sản Nga”: Mấy ông ở Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) chơi bài giữ lãi suất cao ngất ngưởng (tận 20%!), kiểm soát dòng tiền, không cho “tiền tệ nhảy nhót lung tung”. Ai mà muốn nhập khẩu hàng hóa cũng nản vì lãi suất cao, dẫn đến nhu cầu mua USD hay nhân dân tệ giảm.
• Nhà xuất khẩu Nga bị “ép” đổi đô lấy rúp: Chính phủ Nga bắt mấy doanh nghiệp xuất khẩu lớn (đặc biệt là dầu khí) phải đem tiền đô kiếm được về nước, đổi lấy rúp. Thành ra nhu cầu rúp lại tăng vèo vèo. Trong 4 tháng đầu năm, các ông lớn bán ra 42,5 tỷ USD ngoại tệ, tăng 6% so với cùng kỳ trước (theo CBR).
• Tiền trong lưu thông giảm: Giáo sư Steve Hanke (Đại học Johns Hopkins) bảo, cung tiền ở Nga đang giảm, giúp rúp mạnh lên. Tháng 8/2023 tăng 23,9%/năm, nhưng sang tháng 1 năm nay thì tụt xuống âm 1,19%/năm. Thắt hầu bao ghê chưa!
• Hy vọng hòa bình và nhà đầu tư “chơi lớn”: Có tia hy vọng hòa bình giữa Nga và Ukraine, lại thêm kỳ vọng Nga sẽ quay lại thị trường tài chính toàn cầu, khiến nhiều ông “cá mập” gom tài sản rúp, đẩy giá rúp lên.
• Đồng USD cũng yếu đi: Đợt này đồng đô la Mỹ lại “xìu”, góp phần cho rúp càng khỏe.

Rúp mạnh liệu có bền?

Qua Rừng Bốc phét xin nhắc nhẹ: Rúp tăng nhanh thì cũng có thể giảm nhanh! Giá dầu thô – nguồn sống của kinh tế Nga – đang giảm, làm nguồn thu ngoại tệ teo lại. Các chuyên gia như ông Andrei Melaschenko bảo, rúp sắp “chạm nóc”, có thể sẽ yếu đi nếu giá dầu còn tụt nữa.

Nếu hòa bình Nga – Ukraine thành hiện thực, các biện pháp kiểm soát vốn và lãi suất cao có thể được tháo gỡ, lúc đó đồng rúp lại dễ bị “bán tháo” như chơi. Ông Brendan McKenna (Wells Fargo) cũng bảo, nếu kiểm soát dòng tiền được dỡ bỏ, rúp sẽ “lên voi xuống chó” cực nhanh.

Kết luận của Qua Rừng Bốc phét

Bà con nhớ nhé: Đồng rúp lên giá nhờ nhiều chiêu trò “giữ chân” của chính phủ và ngân hàng trung ương Nga. Nhưng tương lai thì còn nhiều biến số, nhất là giá dầu và tình hình Nga – Ukraine. Ai định đầu tư rúp thì nhớ uống hết ly cà phê, ăn xong ổ bánh mì rồi mới quyết, kẻo ngồi trên đỉnh xong lại lăn xuống dốc như chơi!

Chém gió tài chính đến đây thôi, hẹn gặp bà con ở quán cà phê vỉa hè số tới!

Một số từ khóa nóng: đồng rúp, kinh tế Nga, tỷ giá, Nga, thế giới.