Ngày 26/10, trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN – Hoa Kỳ lần thứ 13 tổ chức tại Kuala Lumpur (Malaysia), Thủ tướng Phạm Minh Chính và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã đồng ý công bố Tuyên bố chung Việt Nam – Hoa Kỳ về Khuôn khổ Hiệp định Thương mại Đối ứng, Công bằng và Cân bằng. Theo Bộ Công Thương, Tuyên bố chung là kết quả quan trọng của quá trình đàm phán kéo dài từ đầu năm 2025, thể hiện nỗ lực của hai Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp trong việc xây dựng quan hệ thương mại cân bằng, ổn định và bền vững, phù hợp với định hướng Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam – Hoa Kỳ.
Hiệp định thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ hướng tới việc giảm các rào cản phi thuế quan, tạo điều kiện thuận lợi cho xuất nhập khẩu hàng hóa giữa hai nước; thống nhất cam kết trong các lĩnh vực thương mại số, dịch vụ và đầu tư; tăng cường hợp tác về sở hữu trí tuệ, phát triển bền vững và nâng cao khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng khu vực; thúc đẩy đối thoại xây dựng trên nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng độc lập – tự chủ, cùng có lợi và phù hợp với trình độ phát triển của mỗi bên. Hai nước nhất trí sẽ tiếp tục thảo luận, hoàn thiện và ký kết Hiệp định trong thời gian tới, hướng đến việc sớm đưa Hiệp định thương mại đối ứng vào thực thi.
Từ cuối tháng 4/2025, Việt Nam và Hoa Kỳ đã tổ chức nhiều vòng đàm phán thương mại ở cả cấp kỹ thuật và cấp Bộ trưởng. Đoàn đàm phán của Chính phủ Việt Nam do Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên làm Trưởng đoàn, với sự tham gia của lãnh đạo các Bộ: Ngoại giao, Tài chính, Nông nghiệp, Khoa học & Công nghệ, Ngân hàng Nhà nước cùng Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ. Ngày 1/8/2025 (giờ Việt Nam), Nhà Trắng công bố Sắc lệnh của Tổng thống Donald Trump điều chỉnh mức thuế đối ứng cho 69 quốc gia và vùng lãnh thổ. Theo đó, Việt Nam được giảm thuế đối ứng từ 46% xuống còn 20%, đánh dấu bước tiến quan trọng trong tiến trình đàm phán.
Chiều cùng ngày, bên lề Hội nghị Cấp cao ASEAN – Hoa Kỳ lần thứ 13, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã có cuộc tiếp xúc ngắn với Tổng thống Donald Trump. Tại buổi gặp, hai nhà lãnh đạo thống nhất thúc đẩy ký kết Hiệp định Thương mại Đối ứng Việt Nam – Hoa Kỳ, hướng đến thương mại công bằng, bình đẳng và bền vững; thảo luận việc tăng cường đầu tư của Hoa Kỳ vào Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ cao, năng lượng và hạ tầng. Tổng thống Donald Trump vui vẻ nhận lời mời thăm Việt Nam, đồng thời mong muốn sớm đón Tổng Bí thư Tô Lâm và Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm Hoa Kỳ trong thời điểm phù hợp.
Thủ tướng Phạm Minh Chính cũng đề nghị phía Hoa Kỳ công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường, đồng thời xem xét đưa Việt Nam ra khỏi danh sách xuất khẩu chiến lược D1, D3. Tổng thống Donald Trump đã phản hồi tích cực và chỉ đạo các cơ quan hữu quan Hoa Kỳ khẩn trương xem xét đề xuất này.
Tuyên bố chung Việt Nam – Hoa Kỳ không chỉ là dấu mốc mới trong hợp tác thương mại song phương, mà còn thể hiện quyết tâm của hai quốc gia trong việc tăng cường quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện, hướng đến hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững; thúc đẩy dòng vốn đầu tư và thương mại hai chiều, góp phần củng cố vị thế Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu; tạo cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường Hoa Kỳ thuận lợi hơn, đồng thời nâng cao tiêu chuẩn sản xuất và năng lực cạnh tranh quốc tế.
Cuộc gặp bên lề Hội nghị ASEAN – Hoa Kỳ tuy ngắn nhưng mang ý nghĩa lớn trong việc thắt chặt lòng tin và mở rộng hợp tác thực chất giữa hai nước, tạo nền tảng cho việc sớm ký kết và triển khai Hiệp định Thương mại Đối ứng, Công bằng và Cân bằng Việt Nam – Hoa Kỳ trong thời gian tới.
Từ khóa: Hiệp định thương mại đối ứng Việt Nam – Hoa Kỳ, Donald Trump, Phạm Minh Chính, Tuyên bố chung, Bộ Công Thương, ASEAN – Hoa Kỳ 2025.
