Mỹ bị Moody’s hạ điểm tín nhiệm khỏi mức cao nhất

Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Moody’s Ratings ngày 16/5 đã hạ một bậc điểm tín nhiệm quốc gia của Hoa Kỳ xuống mức Aa1 từ mức cao nhất Aaa. Động thái này được Moody’s lý giải là do gánh nặng tài khóa gia tăng bởi thâm hụt ngân sách của Chính phủ liên bang và chi phí ngày càng lớn của việc đảo nợ trong bối cảnh lãi suất duy trì ở mức cao.

Moody’s nhấn mạnh: “Việc giảm một bậc này trên thang tín nhiệm gồm 21 bậc của chúng tôi phản ánh rằng nợ chính phủ Mỹ trong hơn một thập kỷ qua và tỷ lệ tiền trả lãi đã tăng tới mức cao hơn nhiều so với các quốc gia có điểm tín nhiệm tương tự”.

Việc Mỹ bị hạ điểm tín nhiệm dự kiến sẽ làm tăng lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ – mức lãi mà nhà đầu tư yêu cầu để mua trái phiếu này. Lợi suất tăng phản ánh rủi ro cao hơn, đồng thời có thể làm giảm mức độ hấp dẫn của các tài sản Mỹ khác như cổ phiếu.

Tuyên bố của Moody’s được đưa ra sau khi thị trường đã đóng cửa phiên giao dịch ngày thứ Sáu, do đó phản ứng của nhà đầu tư sẽ bắt đầu xuất hiện trong phiên giao dịch ngày thứ Hai tuần tới.

Trong số ba tổ chức đánh giá tín nhiệm lớn nhất thế giới gồm Moody’s, Fitch Ratings và Standard & Poor’s (S&P), Moody’s là tổ chức cuối cùng tước định hạng tín nhiệm bậc cao nhất của Mỹ. S&P đã hạ điểm tín nhiệm của Mỹ về AA+ từ AAA vào tháng 8/2011, còn Fitch thực hiện động thái tương tự vào tháng 8/2023. Tuy nhiên, cả ba tổ chức hiện vẫn đang dành cho Washington mức điểm tín nhiệm cao thứ hai trên thang đánh giá của họ.

Moody’s nhận định: “Các chính quyền Mỹ nối tiếp nhau và Quốc hội nước này đã không thể đạt được nhất trí về các biện pháp để đảo ngược xu hướng thâm hụt ngân sách lớn hàng năm và tiền trả lãi nợ công ngày càng tăng. Chúng tôi không cho rằng các đề xuất tài khóa đang được cân nhắc hiện nay sẽ giúp giảm chi tiêu công và thâm hụt ngân sách trong nhiều năm tới”.

Thâm hụt ngân sách của Chính phủ Mỹ hiện đang ở mức cao do chi tiêu tăng và tiền trả lãi cũng ngày càng lớn vì lãi suất cao cùng khoản nợ gốc tăng mạnh. Từ đầu năm tài khóa bắt đầu vào ngày 1/10/2024 tới nay, Washington đã thâm hụt ngân sách 1,05 nghìn tỷ USD, tăng 13% so với cùng kỳ năm trước, dù thu từ thuế quan tăng mạnh trong tháng 4 đã giúp giảm bớt mức thâm hụt.

Moody’s cho biết: “Nếu chương trình cắt giảm thuế năm 2017 được gia hạn – theo như kịch bản chính của chúng tôi – thâm hụt ngân sách cơ bản (chưa bao gồm tiền trả lãi) của Chính phủ liên bang sẽ tăng thêm khoảng 4 nghìn tỷ USD trong thập kỷ tới. Vì vậy, chúng tôi cho rằng thâm hụt ngân sách liên bang sẽ tiếp tục tăng, lên mức gần 9% tổng sản phẩm trong nước (GDP) trước năm 2035, từ mức 6,4% vào năm 2024, chủ yếu do tiền trả lãi tăng, chi tiêu tăng và nguồn thu ngân sách tương đối thấp hơn. Chúng tôi dự báo khối nợ liên bang sẽ tăng lên mức 134% trước năm 2035 từ mức 98% vào năm 2024”.

Động thái hạ điểm tín nhiệm Mỹ của Moody’s diễn ra trong bối cảnh Quốc hội Mỹ đang thảo luận về việc gia hạn chương trình cắt giảm thuế năm 2017 của cựu Tổng thống Donald Trump. Nếu không được gia hạn, phần lớn chương trình này sẽ hết hạn vào cuối năm nay.

“Trái phiếu kho bạc Mỹ vẫn đang đối mặt với sự suy giảm nhu cầu từ các nhà đầu tư nước ngoài. Khối nợ cần được tái cấp vốn nhanh cũng sẽ không thay đổi. Nhưng điều quan trọng là Moody’s là tổ chức đánh giá tín nhiệm lớn duy nhất tại thời điểm này chỉ ra rằng Mỹ đang đối mặt với sức ép từ nợ nần và thâm hụt ngân sách”, ông Peter Boockvar, Giám đốc đầu tư của Bleakley Financial Group, nhận định với CNBC về động thái của Moody’s.

Đầu tháng 4, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng mạnh và đồng USD giảm giá mạnh do giới đầu tư toàn cầu phản ứng tiêu cực với kế hoạch thuế quan đối ứng của ông Trump. Những diễn biến này là dấu hiệu cho thấy giới đầu tư có thể bắt đầu nghi ngờ về vị thế của các tài sản Mỹ với tư cách là những tài sản an toàn bậc nhất thế giới.

“Phản ứng của thị trường vào tuần tới là rất đáng để chờ đợi”, biên tập viên Fred Hickey của The High-Tech Strategist nhận định, cho rằng giá trái phiếu kho bạc Mỹ và tỷ giá đồng USD sẽ giảm mạnh còn giá vàng sẽ tăng.

Từ khoá: điểm tín nhiệm, Moody’s, nợ công, thâm hụt ngân sách, thế giới, Vneconomy